Ciekawostki naukowe NEWSY

Układ planetarny HD 8799 został odkryty w 2008 r. poprzez uzyskanie jego bezpośredniego zdjęcia. Półtora roku po tym odkryciu astronomom udało się uzyskać widmo jednej z planet. Obserwowana planeta nosi oznaczenie HR 8799b i jest jedną z trzech dużych planet okrążających gwiazdę HR 8799 odległą o 130 lat świetlnych od Ziemi. Na niebie układ ten znajduje się w konstelacji Pegaza.

Egzoplaneta HR 8799b jest około 100 tysięcy razy słabsza niż gwiazda, którą okrąża. Aby uzyskać widmo planety astronomowie użyli 10-metrowego teleskopu Keck II z systemem optyki adaptywnej, obserwując obiekt przez wiele godzin. Do otrzymania widma posłużył specjalny spektrograf OSIRIS, który rozdzielił światło gwiazdy i planety.

Metoda wyznaczenia temperatury planety oparta została na ustaleniu składu chemicznego jej atmosfery. W szczególności obecność lub brak metanu może być wyznacznikiem panujących w niej warunków. Planeta HR 8799b nie ma wcale metanu w swojej atmosferze albo ma go bardzo niewiele, co w połączeniu z wcześniej uzyskanymi zdjęciami i teoretycznymi modelami atmosfer o niskich temperaturach pozwoliło naukowcom oszacować, że najmniejsza możliwa temperatura atmosfery planety wynosi około 1100 kelwinów (niecałe 830 stopni Celsjusza), a najlepiej pasujące modele wskazują na przedział od 1300 do 1700 kelwinów.

Model oparty na widmie planety wykazuje jednak wynik o kilkaset kelwinów większy niż oszacowania na podstawie wieku planety i ilości emitowanej energii, które dają rezultat 800-900 kelwinów. Badacze podejrzewają, że różnica może być spowodowana tym, że atmosfera planety jest bardziej zapylona i zachmurzona niż przewidują to obecne modele teoretyczne.

Artykuł opisujący odkrycie zostanie opublikowany w czasopiśmie "Astrophysical Journal". Głównym autorem publikacji jest Brendan Bowler, student Uniwersytetu Hawajskiego.

Źródło: PAP